Communautaire actie om de zeeën van Cambodja te beschermen: interview met communeleider Sorn Srenh

PHNOM PENH — In de Koh Sdach-archipel in Cambodja, waar turquoise wateren de toenemende druk op het milieu verbergen, van overbevissing en plastic afval tot klimaatverandering, heeft een lokale leider actie aan de basis omgezet in een model voor het behoud van de zee.

Sorn Srenh, plaatsvervangend hoofd van de commune van Koh Sdach, een pleitbezorger voor de maritieme sector die visserijwetenschappen heeft gestudeerd aan de Koninklijke Universiteit van Landbouw in Phnom Penh, bevindt zich op het kruispunt van wetenschap, beleid en belangenbehartiging van de gemeenschap.

Jarenlang heeft de 38-jarige meedogenloos samengewerkt met de vissersgemeenschap om hun levensonderhoud te beschermen, terwijl ze aandrong op duurzame praktijken die de mariene biodiversiteit beschermen. Zijn inspanningen, variërend van het organiseren van gemeenschapscapaciteit tot het lobbyen voor sterkere lokale handhaving van de visserijregels, hebben hem tot een vertrouwde stem gemaakt onder de dorpelingen en tot een zeldzaam voorbeeld van leiderschap op gemeenteniveau dat tastbare veranderingen in het milieu teweegbrengt.

Srenh werkt ook al jaren samen met de Fisheries Administration van de Cambodjaanse overheid en de Britse NGO Fauna & Flora om te helpen bij het opzetten van het gemeenschapsvisserijbeheergebied van Koh Sdach, bekend als een Marine Fisheries Management Area (MFMA).

In een telefonisch interview met Mongabay deelde Srenh zijn visie op door de gemeenschap geleid natuurbehoud, de uitdagingen van het balanceren van economische overleving met ecologisch rentmeesterschap, en waarom de bescherming van de Cambodjaanse zeeën tot ver buiten de kust van belang is.

Mongabay: Kunt u uw reis beschrijven van het studeren van visserijwetenschappen tot het worden van een leider op het gebied van natuurbehoud op Koh Sdach? Wat moedigt u aan om mariene ecosystemen te beschermen?

Sorn Srenh: Ik hou van visserijbeheer vanwege een vormende ervaring in de Koh Sdach-archipel. Toen een NGO een initiatief voor het behoud van de zee lanceerde en mij uitnodigde om met hen samen te werken, fascineerde het kijken naar hun activiteiten – duiken, onderwaterfotografie en capaciteitsopbouw van de gemeenschap om lokale deelname aan het behoud van de biodiversiteit aan te moedigen – mij en wekte mijn nieuwsgierigheid naar mariene ecosystemen. Die ervaring motiveerde mij om het ecosysteem van de zee dieper te verkennen en mijn nieuwsgierigheid te volgen om meer te leren.

Mongabay: Waarom zijn mariene hulpbronnen zo belangrijk voor gezinnen op Koh Sdach? Zijn er specifieke praktijken of overeenkomsten die u heeft opgesteld die hebben bijgedragen aan het terugdringen van overbevissing of schade aan het leefgebied?

Sorn Srenh: Het levensonderhoud van de gemeenschap op deze archipel is sterk afhankelijk van de visbestanden, aangezien de visserij hun belangrijkste bron van inkomsten is, naast de toeristische sector. Met het oog op duurzaamheid op de lange termijn hebben we in deze archipel gemeenschapsvisgebieden (aangewezen zones waar lokale vissers de zeebronnen mogen beheren en oogsten) die moeten worden beschermd.

Mariene soorten zoals zeeschildpadden, koraalriffen en zeegrasvelden zijn zeer kwetsbaar voor overbevissing, maar spelen toch een cruciale rol bij het in stand houden van gezonde mariene ecosystemen. Om deze soorten te beschermen, heb ik meedogenloos samengewerkt met leden van de gemeenschap, lokale partners en de visserijafdeling van de overheid om de op de gemeenschap gebaseerde inspanningen voor natuurbehoud te versterken.

Leden van de gemeenschap patrouilleren heel vaak in de visgebieden van hun gemeenschap. De groep heet de Community Fishery (CFi) groep, waar ook vrouwen zich bij aansluiten. Het doel is om de wetshandhaving op visserijgebied te versterken om illegale visserij te bestrijden en onze mariene hulpbronnen te beschermen.

Kaart: de Koh Sdach-archipel van Cambodja

Mongabay: Wat zijn de grootste bedreigingen voor het milieu waarmee de wateren van Koh Sdach momenteel worden geconfronteerd, en hoe reageren lokale gemeenschappen?

Sorn Srenh: De grootste bedreigingen voor onze mariene biodiversiteit zijn illegale visserij, zoals elektrovisserij en illegale trawlvisserij; illegale vissers hebben de neiging om door de gemeenschap beschermde gebieden binnen te dringen.

Plasticvervuiling in de oceaan brengt ook verschillende gevaren met zich mee voor de zeedieren en ecosystemen: Plastics kunnen … het zeeleven blijven vangen en verstrikt raken in koraalriffen. Maar dit jaar hebben we heel hard gewerkt om de plasticcrisis op Koh Sdach te bestrijden: we werken samen met een particulier afvalinzamelingsbedrijf om plastic afval van het eiland te verwijderen.

Klimaatverandering bedreigt ook de visserijhulpbronnen, vooral door koraalriffen te beschadigen. Wanneer de zeetemperatuur hoog is, kunnen de overlevingskansen van (koraalriffen) afnemen. Dus als deze trend zich lange tijd voortzet, kunnen koraalriffen afsterven.

  Een zeeschildpad krijgt op 19 juli 2026 medische behandeling in Koh Sdach, nadat hij vastzat in achtergelaten visnetten en aanspoelde. Afbeelding door Eung Sea voor Mongabay.

Mongabay: Je hebt nauw samengewerkt met zowel vissers als lokale autoriteiten. Waar ziet u de grootste hiaten in het beleid of de handhaving die effectief mariene behoud belemmeren, en wat is uw reactie?

Sorn Srenh: Ik denk dat wetshandhaving niet 100% effectief is. Het ontbreekt ons nog steeds aan deelname van alle leden van de gemeenschap, vooral onder vissers. Om de inspanningen op het gebied van natuurbehoud te versterken, hebben we nauwere samenwerking nodig met alle belanghebbenden om het bewustzijn van de visserijwetten en het belang van natuurbehoud te vergroten. Wanneer vissers de regelgeving begrijpen en begrijpen waarom natuurbehoud belangrijk is, is de kans groter dat ze zich eraan houden en weten wat is toegestaan ​​en wat verboden is. Door samen te werken met de gemeenschap, relevante ministeries en NGO’s kan natuurbehoud praktisch en afdwingbaar worden gemaakt.

Mongabay: Kunt u een specifiek succesverhaal delen dat de kracht van lokaal rentmeesterschap aantoont?

Sorn Srenh: De meeste campagnes die we met relevante partners hebben gelanceerd, waren gericht op het uitroeien van illegale visserij, het behoud van mariene beheersgebieden en het bestrijden van plasticvervuiling. We hebben samengewerkt met een vrouwengroep in onze gemeenschap met vaardigheden en technische ondersteuning van Fauna & Flora, waarbij we afgedankte visnetten hebben omgezet in verkoopbare producten ten behoeve en ondersteuning van de gemeenschap. En wij beschouwen het als een succesverhaal.

Een foto genomen op 8 mei 2025 toont een reclamebord in Koh Sdach, Cambodja, met uitleg over illegaal vistuig en verboden activiteiten in het gemeenschapsvisgebied. Afbeelding door Eung Sea voor Mongabay.

Mongabay: Welke rol spelen vrouwen in de inspanningen van Koh Sdach voor het behoud van de zee, en hoe heb je ervoor gezorgd dat hun stem wordt betrokken bij de besluitvorming over kusthulpbronnen?

Sorn Srenh: Uiteraard spelen vrouwen een cruciale rol bij het behoud van de zee. Hun stemmen worden opgenomen in onze planning, initiatieven en andere natuurbehoudsdoelstellingen gericht op het beschermen van onze oceaan. We moeten ervoor zorgen dat ze niet achterblijven. Ze worden aangemoedigd om bij te dragen aan beleidsverandering, besluitvorming en andere activiteiten die bedoeld zijn om onze oceaan te beschermen en het levensonderhoud van de gemeenschap te verbeteren. Het werken met dynamische vrouwen die bereid zijn om als geheel impact te maken, inspireert mij om nog meer van natuurbehoud te houden.

In 2025 wordt in de Koh Sdach-archipel onder water een geschilderde naaktslak, een soort kleurrijke zeeslak, gespot.
De bekerspons van Neptunus, een gigantische spons die lijkt op een wijnglas, werd in 2018 ontdekt in de wateren bij Koh Sdach, het eerste officiële record voor het land. Afbeelding met dank aan Marianne Teoh/Fauna & Flora.

Mongabay: Wat is uw visie voor het mariene milieu van Koh Sdach in de komende tien jaar, en welke steun is nodig om dit te verwezenlijken?

Sorn Srenh: Ik denk dat we meer steun nodig hebben, niet alleen van de overheid, maar ook van NGO’s die zich bezighouden met oceaanbescherming om middelen te mobiliseren. Belangrijker vind ik de directe steun van onze gemeenschap. Het betekent dat we van alle fronten met mensen in onze gemeenschap samenwerken, en ja, het succes van het natuurbehoudswerk hangt ook van hen af. Maar zonder twijfel hebben we op de lange termijn nog steeds steun nodig van partners bij de ontwikkeling van vaardigheden en technische ondersteuning.

Bannerafbeelding: Sorn Srenhplaatsvervangend hoofd van de gemeente Koh Sdach, heeft actie van de basis omgezet in een model voor het behoud van de zee. Afbeelding door Eung Sea voor Mongabay.

Cambodjaanse vissers die burgerwetenschappers zijn geworden, houden de sterfgevallen van zeezoogdieren in de gaten

Vrouwen op het door een storm getroffen Filippijnse eiland leiden de inheemse inspanningen om mangroven te herstellen