Een voorgestelde kopermijn op inheems land in het zuidoosten van Ecuador komt steeds dichterbij de opening, ondanks tegenstand van enkele Shuar-gemeenschappen, die zeggen dat ze het project volledig afwijzen en niet willen deelnemen aan gesprekken met de regering.
De Warintza-mijn kreeg dit jaar een milieuvergunning en ambtenaren zullen nu inheemse gemeenschappen gaan ontmoeten over de manier waarop het project, indien gebouwd, hun manier van leven zou beïnvloeden. Maar sommige leden van de gemeenschap willen helemaal niet geraadpleegd worden en zeggen dat ze zich zorgen maken over de verhuizing uit het gebied.
“We willen absoluut niets met mijnbouw te maken hebben”, vertelde een lid van de gemeenschap, die anoniem wilde blijven uit angst voor zijn persoonlijke veiligheid, aan Mongabay. “En wij willen niet eens geraadpleegd worden.”
Als het project vordert, zal Lowell Mineral Exploration Ecuador SA, een dochteronderneming van Solaris Resources, gedurende ongeveer 22 jaar koper winnen uit ongeveer 8.660 hectare (21.399 acres) verspreid over zes concessies. Het zou ook molybdeenconcentraten en wat goud en zilver extraheren.
De bouw zou meer dan 2.025 hectare primair bos vrijmaken en de rivieren Warints en Piuntz omleiden, wat van cruciaal belang is voor de manier van leven van inheemse gemeenschappen, volgens de milieueffectrapportage, die in april technisch werd goedgekeurd.
Het zou het landschap op sommige plaatsen onomkeerbaar kunnen veranderen, zelfs nadat de mijn gesloten is, aldus de evaluatie. De kwaliteit van oppervlaktewater en grondwater kent ook grote risico’s, waardoor de waterflora en -fauna worden bedreigd.
Het gebied ligt in de Cordillera del Cóndor, een stuk van de Andes dat zich uitstrekt tot in Peru. De mijnsite biedt volgens de schatting leefgebied aan 552 plantensoorten, waarvan er 20 endemisch zijn. Het heeft ook 154 vogelsoorten, 69 amfibieën en reptielen, en 31 zoogdiersoorten, waaronder de Andesbeer (Tremarctos ornatus).
Eén activist, die anoniem wilde blijven uit angst voor zijn persoonlijke veiligheid, vertelde Mongabay dat de beoordeling andere bedreigde diersoorten buiten beschouwing liet en enkele risico’s van vervuiling negeerde.
“Er zijn ernstige fouten met betrekking tot de soorten chemicaliën die zullen worden uitgestoten, de zware metalen en de radioactieve metalen die uit de mijn zullen komen”, zei hij.
Solaris Resources heeft niet op tijd voor publicatie gereageerd op een verzoek om commentaar van Mongabay.
De mijn zou ook overlappen met huizen in de Shuar-gemeenschappen van Warints en Yawi, aldus de beoordeling. De open mijn zou ongeveer 3,4 kilometer lang en 1,2 kilometer breed zijn, en een residuenfaciliteit zou ongeveer 860 hectare beslaan.
De operaties vinden zo dicht bij de dorpen plaats dat het voor hen onveilig zou zijn om te blijven, aldus de evaluatie. Het adviseerde een totale verplaatsing van bewoners, ongeveer 512 Warints-mensen en 210 Yawi. Het verwierp “verspreide individuele verhuizingen” en het verhuizen naar nabijgelegen mestiezengemeenschappen als opties.

“De impact kan niet worden vermeden of geminimaliseerd door ontwerpaanpassingen, dus verplaatsing is onvermijdelijk, en geplande verplaatsing is een voorwaarde voor het elimineren van blootstelling en ernstige risico’s”, aldus de beoordeling.
Verhuizing is eerst onderworpen aan Free, Prior and Informed Consent (FPIC), een proces waarin gemeenschappen de aard, omvang, tempo, omkeerbaarheid en reikwijdte van het project krijgen en hoe dit hun leven kan beïnvloeden.
In 2021 werd in een klacht bij de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO), een VN-agentschap, betoogd dat Ecuador dat proces had moeten beginnen voordat het bedrijf exploratierechten in het gebied had verleend. In 2024 bevestigde de ILO dat standpunt en zei ook dat de mijn niet verder mag gaan zonder overleg met de Shuar-gemeenschappen van Maikiuants, Warints, Yawi en Tinkimints.
In een verklaring van september zei Solaris Resources dat het werkt aan het afronden van watervergunningen, administratieve processen voor mijnconcessies, infrastructuurgerelateerde goedkeuringen en andere wettelijke vereisten.
Het zei ook dat de Warints- en Yawi-gemeenschappen de laatste hand hadden gelegd aan ‘levensplannen’, gedefinieerd als door de gemeenschap geleide langetermijnontwikkelingskaders die de prioriteiten en ambities van elke gemeenschap identificeren en een routekaart bieden voor toekomstige besluitvorming.
Bedrijfsovereenkomsten met gemeenschappen kwalificeren niet als overleg, aldus de ILO-uitspraak uit 2024.
Het Ministerie van Energie en Mijnbouw reageerde op het moment van publicatie niet op het verzoek van Mongabay om commentaar.
Sommige bewoners zeggen dat ze het vertrouwen in het overlegproces hebben verloren nadat de exploratierechten in 2021 zonder overleg waren verleend. Ze zeiden dat ze bang waren dat de regering het project zou goedkeuren, ongeacht wat de gemeenschappen beslissen.
“De regering schendt (onze) grondwettelijke rechten en de internationale rechten die deze versterken. Niettemin willen ze na dit alles vooraf een goed geïnformeerd overleg houden”, vertelde hetzelfde lid van de gemeenschap aan Mongabay.
Als de gemeenschappen het proces uiteindelijk afwijzen, kan het project nog steeds juridisch verder gaan. Volgens de regelgeving van het Ministerie van Energie en Mijnbouw zijn de consultatieresultaten niet-bindend en kan de staat zonder toestemming doorgaan als hij zich inspant om de impact te minimaliseren en de bewoners eerlijk te compenseren.
“Het is niet langer een overlegproces”, zei de activist, “maar wordt in plaats daarvan een proces van onderhandeling en schade.”
Bannerafbeelding: De buitenkant van een traditionele Shaur-keuken. Afbeelding door Brandi Morin/Survival International.
Zie gerelateerd van deze verslaggever:
De nieuwe ecologische corridor van Ecuador verbindt de ecosystemen van de Andes en het Amazonegebied
FEEDBACK: Gebruik dit formulier om een bericht te sturen naar de auteur van dit bericht. Als u een openbare reactie wilt plaatsen, kunt u dat onderaan de pagina doen.



