HONG KONG – Op een dag midden september werkten Wong Ping-kuong, 74, en zijn collega’s snel aan het spuiten van een buitentrap en liftoverloop. Het was pas halverwege de ochtend, maar al heet. De temperatuur steeg later tot 31°Celsius (87,8°Fahrenheit).
Wong heeft de gevolgen van de klimaatverandering gevoeld in de halve eeuw dat hij als bouwvakker en later als buitenschoonmaker heeft gewerkt.
“Het is heter geworden. Vroeger zweette ik niet; nu is mijn rug vaak bedekt met zweet”, vertelde hij aan Mongabay.
Wong en zijn collega’s beschouwen zichzelf als gelukkig. Ze zeggen dat als de temperaturen hoog zijn, ze naar binnen kunnen gaan, de airco aan kunnen zetten en een beetje kunnen afkoelen.
Een zonnesteek kan echter snel optreden en binnen 10-15 minuten optreden. Buitenwerkers zoals Wong worden blootgesteld aan toenemende risico’s op hittestress-gerelateerde gezondheidsproblemen, zoals duizeligheid, hoofdpijn, misselijkheid, zonnesteek of acuut verergerende reeds bestaande chronische aandoeningen zoals hart- en vaatziekten en luchtwegaandoeningen.
Zoals veel plaatsen in de wereld heeft Hong Kong te kampen met extreme temperaturen. Officiële cijfers laten zien dat de temperatuur met bijna een halve graad Celsius per decennium toeneemt. De stad kent ook langere en warmere zomermaanden, waarbij het aantal ‘zeer warme dagen’ sinds de jaren 2000 is verviervoudigd, zo blijkt uit gegevens van het Hong Kong Observatory (HKO).
Op 9 augustus registreerde HKO 36,9°C (98,4°F), de hoogste temperatuur op het belangrijkste meetstation sinds het begin van de registratie in 1884. In de buitenwijken van Hong Kong mat de weerdienst die dag nog hogere temperaturen: 39,8°C (103,6°F) – opnieuw een record.
In tegenstelling tot andere ontwikkelde economieën beschikt Hong Kong niet over een wet die werkonderbrekingen of werkonderbrekingen verplicht, zelfs als de temperaturen recordhoogten bereiken. En ondanks het gevaar voor de gezondheid hebben werknemers weinig keus. “We moeten werken, hoe warm het ook wordt”, zei Wong.
Gebrekkig waarschuwingssysteem
Hong Kong telt tienduizenden buitenarbeiders, onder wie ongeveer 114.000 bouwvakkers, 12.900 voedselbezorgers en 13.200 straatvegers van de overheid.
Het hittestress-op-het-werk-waarschuwingssysteem van de stad, geïntroduceerd in 2023, moet werknemers die in omgevingen met hoge temperaturen werken beschermen door waarschuwingen te geven over de risico’s van hittestress wanneer de temperatuur gevaarlijk hoge niveaus bereikt.
Het maakt gebruik van een kleurgecodeerd systeem met drie niveaus – amber, rood en zwart – om ‘hoge’, ‘zeer hoge’ en ‘extreem hoge’ niveaus van hittestress aan te duiden.
Werkgevers wordt geadviseerd om de richtlijnen van de overheid te volgen om hittestress voor werknemers te verminderen wanneer de waarschuwingen worden afgegeven, waaronder hen toestaan te rusten, voldoende water en beschutting tegen de zon te bieden, en taken aan te passen en zelfs op te schorten voor mensen met een zeer zware werkdruk.
Het systeem is echter ineffectief gebleken. Het heeft alleen de oranje waarschuwing afgegeven, nooit de rode en zwarte waarschuwingen, ondanks recordbrekende temperaturen, ook op 9 augustus.
Als reactie op kritiek heeft de regering eind augustus het waarschuwingssysteem herzien, waarbij de drempel werd verlaagd en geautomatiseerde triggers werden geïntroduceerd om waarschuwingen te geven.
Arbeidersrechtenorganisaties zeggen echter dat het nog steeds gebrekkig is, omdat overheidsrichtlijnen voor het verminderen van hittestress wanneer de waarschuwingen worden afgegeven niet juridisch bindend zijn.
“Het Arbeidsdepartement handelt niet snel genoeg en doet niet genoeg”, zegt Fay Siu, algemeen directeur van de Vereniging voor de Rechten van Slachtoffers van Industriële Ongevallen (ARIAV).
“Het is alleen maar een oproep, een aanmoediging; er is geen wet. Als werkgevers zeggen dat ze deze dingen niet kunnen doen, dan is er geen sprake van een wettelijke overtreding en is er geen straf vastgelegd”, zei ze.
Sabrina Wan, CEO van het Hong Kong Workers’ Health Centre, is het daarmee eens.
Hoewel grote bouwplaatsen op zijn minst een deel van de richtlijnen volgen, geeft het systeem werkgevers de ruimte om de aanbevelingen van de regering te negeren en laten werknemers geen invloed uitoefenen, zei ze.
“We horen van werknemers dat ze bang zijn om te rusten, omdat ze ervan beschuldigd kunnen worden lui te zijn”, zegt Wan. “Het zou hun werk kunnen beïnvloeden, of ze zouden door werkgevers kunnen worden uitgescholden.”
Ze voegde eraan toe: “De regering zal alleen verantwoordelijkheid nastreven als er iets ergs gebeurt met werknemers.”
Hittegerelateerde verwondingen en sterfgevallen
Volgens het Ministerie van Arbeid hebben tussen 2022 en 2024 76 werknemers last gehad van een zonnesteek of hittestress. Eén van die werknemers is overleden.
Maar mensenrechtenorganisaties zijn van mening dat het werkelijke aantal hoger zou kunnen zijn, omdat veel werknemers na behandeling in ziekenhuizen gewoon weer aan het werk gaan en de incidenten niet melden.
Sommige gevallen worden mogelijk niet als zonnesteek gecategoriseerd, ook al zijn ze dat wel. “Ze zouden het een persoonlijke, reeds bestaande ziekte of een plotselinge ziekte noemen”, zei Siu.
ARIAV registreerde in 2024 en 2025 vier sterfgevallen die vermoedelijk het gevolg waren van een zonnesteek, en tot nu toe drie dit jaar. Siu zei dat de cijfers gebaseerd waren op interviews met familieleden, waarbij rekening werd gehouden met de vraag of de werknemer aan een langdurige ziekte leed en met overwegingen van de temperatuur, de werkdruk, de aard van het werk buitenshuis en de gezondheid van de werknemers.
Uit het onderzoek van dit jaar door de Service Industry General Union bleek dat bijna twee vijfde van de buitenwerkers meer dan vier uur buiten moest werken zonder extra rust- of hittebeschermingsapparatuur toen de HKO-waarschuwingen voor ‘zeer warm weer’ van kracht waren. De vakbond zei dat veel werknemers aangaven last te hebben van symptomen van een zonnesteek, waarvan sommigen een ziekenhuisopname nodig hadden.
Grote bouwplaatsen met veel werknemers bieden doorgaans schaduwrijke schuilplaatsen, water en ventilatoren, zei Wan, eraan toevoegend dat sommige zelfs ijshanddoeken en ventilatie-outfits aan hun werknemers zouden kunnen verstrekken.
“Werknemers in kleinere bedrijven, maar ook onderaannemers of onafhankelijke schoonmakers of tuinmannen, worden echter over het hoofd gezien”, zei ze.
KC Law, een aannemer die dagloners inhuurt om huizen te slopen en verbouwen, gaf toe dat het verplicht stellen van rusttijden een last zou zijn voor kleine bedrijven als het zijne.
Terwijl hij met Mongabay sprak, sleepten twee van zijn arbeiders, waarvan één met ontbloot bovenlijf en bedekt met zweet, bouwwagens vol puin naar een afvalcontainer buiten.
“Ik heb een fan voor elke werknemer”, zei Law. “Het volgt hen waar ze ook werken in verschillende delen van de flats. Ik doe dit al twee tot drie jaar.”
Hij voegde eraan toe dat hij zijn werknemers ook grote kratten flessenwater ter beschikking stelt. “Als je moe bent, drink dan water, neem een pauze, het is oké”, zei hij. “Ik weet wie hard werkt en wie lui is. Als ze lui zijn, zal ik ze niet nog een keer aannemen.”
Aandringen op verdere verbetering
ARIAV dringt er bij het Arbeidsdepartement op aan om een zonnesteek te codificeren als een beroepsziekte.
“Op dit moment betalen verzekeringsmaatschappijen niet. Gezinnen moeten een rechtszaak aanspannen. Dit verhindert dus dat werknemers en gezinnen hun rechten nastreven”, zei Siu.
“Als het wordt gecodificeerd als een beroepsziekte en er wordt aangetoond dat de werknemer bij gele, rode en zwarte waarschuwingen een aantal uren heeft gewerkt, dan is het gemakkelijker voor hem om compensatie te zoeken.”
Sommige landen, zoals Qatar, Spanje, Duitsland en Japan, hebben juridisch bindende richtlijnen om werknemers te beschermen, zoals het verbieden van buitenwerk tijdens de middag in warme seizoenen, het verplichten van werkgevers om verkoelings- en andere verzachtende maatregelen te nemen, zoals gestructureerde rustcycli, of zelfs het verlenen van betaald verlof wanneer extreme temperaturen een gevaar voor de gezondheid opleveren. Er worden sancties en boetes opgelegd aan werkgevers die zich niet aan de regels houden.
Aan de andere kant van de grens op het vasteland van China bepalen de in 2012 aangenomen regels tijdslimieten en acties voor operaties in de open lucht onder verschillende weersomstandigheden met hoge temperaturen, variërend van het verkorten van de doorlopende werkuren tot het stopzetten van operaties.
“Op het vasteland van China noemen ze een zonnesteek zelfs als een beroepsziekte. Werknemers kunnen een arbeidsongeschiktheid claimen, maar niet in Hong Kong,” zei Wan.
Het Arbeidsdepartement van Hong Kong reageerde niet op de verzoeken van Mangabay om commentaar.
In een persverklaring, gepubliceerd op 27 augustus, herhaalde het echter zijn lijst met aanbevelingen aan werkgevers en werknemers, toen het het vernieuwde waarschuwingssysteem aankondigde.
Het herinnerde werkgevers eraan dat zij vervolgd kunnen worden “als zij de gezondheid van werknemers in gevaar brengen zonder passende maatregelen ter preventie van een hitteberoerte te treffen.” Het zei dat het inspecties zou uitvoeren en waarschuwingen zou geven aan werkgevers op werkplekken met een hoog risico om ervoor te zorgen dat zij de veiligheid en gezondheid op het werk (OSH) van werknemers beschermen.
Het adviseerde werknemers ook om, indien nodig, de OSH-klachtenhotline van de afdeling te bellen of een online klacht in te dienen.
Voor veel werknemers zijn de hittewaarschuwingen van de overheid en het daarop volgende handelen of nalaten echter verre van hun gedachten.
“Het gaat ons er alleen om betaald te worden en een baan te hebben. Meer kunnen we niet bedenken”, zei Wongs jongere collega voordat hij zich haastte om een andere trap schoon te maken.
Voor rechtengroepen is dit de reden waarom degenen die het zich niet kunnen veroorloven verder te denken dan het behouden van hun baan, hulp van de autoriteiten nodig hebben om hun gezondheid en welzijn te beschermen.
Bannerafbeelding: Een sloop- en verbouwingswerker van appartementen duwt een kar vol puin in Hong Kong op 18 september 2026. Afbeelding van June Wong voor Mongabay.
Zes dingen die u moet weten over de hittegolf in Azië en de gevolgen voor de gezondheid
De wereld moet naar het verleden kijken om zich voor te bereiden op de waarschijnlijk ongekende El Niño
